Шымкенттегі туристік индустрияны кешенді талдау: Тарихи, климаттық және экономикалық перспективалар


Қаралымдар: 14 / PDF жүктеулері: 4

Авторлар

  • А. Калкабаев ожа Ахмет Ясауи атындағы Халықаралық қазақ-түрік университеті

DOI:

https://doi.org/10.32523/2789-4320-2026-2-270-283

Кілт сөздер:

туризм, Шымкент, регрессиялық талдау, жайлылық индексі, Мәдени мұра, инфрақұрылымдық инвестициялар, тұрақты даму

Аңдатпа

Бұл зерттеудің мақсаты 2018–2024 жылдар аралығында Шымкент мегаполисінің туристік индустриясының даму серпінін айқындайтын факторларды кешенді сәйкестендіру және сандық бағалау болып табылады. Жұмыста автордың өзгертілген туристік жайлылық индексін (C = 0.6T + 0.2H + 0.2S) және бірнеше регрессия моделін құруды қамтитын пәнаралық әдіснаманы қолдану арқылы аймақтың қазіргі зерттеулерінде басым болатын дескриптивті тәсіл жеңіледі.  Зерттеу барысында қаланың 2018 жылы мегаполис мәртебесіне ие болуы туристік модельді тарихи-бағдарланғаннан инфрақұрылымға тәуелді модельге айналдырудың катализаторы болғандығы анықталды. Сандық талдау инвестициялар көлемі бойынша туристік ағынның жоғары икемділігін растады (2024 жылға қарай 73 млрд теңгеге жетті), бұл ретте инвестициялық фактордың статистикалық маңыздылығы (p < 0.05) маусымдық климаттық ауытқулардың әсерінен жоғары болды. Этно-гастрономиялық әлеует пен халықтың бірегей көпұлтты құрылымы (этникалық өзбектердің 18,78% қоса алғанда) Орталық Азия нарығы контекстінде қаланың тұрақты бәсекелестік артықшылығын қалыптастыратыны анықталды.  Жұмыстың ғылыми жаңалығы Қазақстанның оңтүстік өңірі үшін климаттық тартымдылықтың салмақтық коэффициенттерін математикалық негіздеудің алғашқы ресімделген әрекетінде және мегаполистің демографиялық өсімін (1,22 млн тұрғын) келу қарқындылығымен байланыстыратын болжамдық модель әзірлеуде жатыр. Практикалық маңыздылығы Big Data негізінде сервис сапасын басқару үшін цифрлық мониторинг құралдарын ("Құпия қонақ" және "Feedback Form") енгізумен расталады.

Downloads

Download data is not yet available.

Жүктеулер

Жарияланды

2026-06-30

Дәйексөзді қалай келтіруге болады

Калкабаев , А. (2026). Шымкенттегі туристік индустрияны кешенді талдау: Тарихи, климаттық және экономикалық перспективалар. Л.Н. Гумилев атындағы ЕҰУ хабаршысының экономика сериясы, (2), 270–283. https://doi.org/10.32523/2789-4320-2026-2-270-283

Журналдың саны

Бөлім

Статьи